رمضان فرصتی برای تربیت نفس و تقویت ایمان است

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی احناف خواف، مولوی گل‌محمد مؤمن، در مراسم نماز جمعه یکم اسفندماه ۱۴۰۴ اهل سنت شهر خواف، با تلاوت آیه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ» پیرامون اهمیت ماه مبارک رمضان به ایراد سخن پرداخت.
مدرس حوزه علمیه احناف خواف در ابتدای سخنانش، ضمن تبریک فرارسیدن ماه مبارک رمضان، بیان داشت: خدای متعال در آیه ابتدایی که تلاوت شد پیامی برای ما مسلمانان دارد که ای امت محمد(ص) روزه بر شما فرض شده است، چیز عجیبی نیست. روزه امری لازم برای عبادت خداوند است و بر امت‌های گذشته نیز فرض شده بود. این آیه نتیجه‌ی روزه را نیز بیان می‌کند و خداوند متعال می‌فرماید: تا به وسیله‌ی روزه، اهل تقوا شوید.
سخنران نماز جمعه شهر خواف گفت: ثمره‌ی زندگی تمام انبیا و اولیای الهی، تقوایی بوده است که حاصل می‌کردند. آن‌چه موجب ارزش بنده نزد خدا می‌شود، تقواست؛ یعنی هرکس هر مقدار تقوا داشته باشد، به همان اندازه نزد خدا ارزش دارد. نزد خداوند، ارزش هر شخص به طول عمر، پول، مقام و… نیست، بلکه به تقوای اوست. شاید شخصی گمنام باشد که کسی او را نشناسد، اما تقوا داشته باشد؛ این شخص در آسمان‌ها نامش بلند است. شاید هم شخصی باشد که نام و آوازه‌اش در همه‌جا پخش باشد، اما تقوا نداشته باشد و به اندازه‌ی پر پشه‌ای نزد خداوند ارزش نداشته باشد.
ایشان افزود: یکی از حکمت‌های فقر پیامبر(ص) این است که خداوند به دنیا بفهماند والاترین مخلوق الله، دنیا نداشت، اما ارزشمندترین فرد عالَم بود. ثروت بد نیست، اما بحث این است که ارزش‌گذاری بر اساس دنیا نباشد. اگر می‌خواهیم خداوند مشکلات ما را برطرف کند و رزق طیب نصیب ما شود، باید تقوا حاصل کنیم. خداوند می‌فرماید: هرکس اهل تقوا باشد، خداوند در هر مشکلی راه گشایش برای او باز می‌کند و او را از جایی که گمان نمی‌کند روزی می‌دهد.
مولوی مؤمن تصریح کرد: باید از طریق تقوا رضایت الله را حاصل کرد تا خداوند مشکلات مختلف زندگی را برطرف کند. روزه نیز موجب تقوا می‌شود. شخص وقتی نیت دارد از اذان صبح تا غروب آفتاب برای خدا روزه بگیرد، همین تحملی که می‌کند، درجه‌اش را نزد خداوند بالا می‌برد و او را به خدا نزدیک می‌سازد و الله بسیاری از مشکلات او را برطرف می‌کند.
مدرس حوزه علمیه احناف خواف ادامه داد: خدا رمضان را قرار داد تا روزه‌ای با شرایط خاص بگیریم و در معنای تقوا تأمل کنیم و بیندیشیم چگونه اهل تقوا شویم. تقوا چگونه حاصل می‌شود؟ اول، تقویت ایمان؛ در رأس تقوا ایمان است. اگر شبهه‌ای مطرح می‌شود، آن را با سؤال از علما برطرف کنیم و بخواهیم آیات و احادیث مربوط به ایمان را برای ما بازگو کنند و جلسات دینی و ایمانی را جدی بگیریم.
سخنران نماز جمعه خواف خاطرنشان کرد: دوم، بررسی اعمال و تمسک به اوامر الهی. رمضان را همین‌گونه تمام نکنیم، بلکه از آن بهره بگیریم. دومین راه تقویت تقوا، بررسی اعمال و چنگ زدن به دستورات خداوند است. خداوند به نماز، روزه، حج و… ما نیاز ندارد، بلکه برای رسیدن ما به رضایت خویش؛ نماز پنج‌وقت، روزه رمضان و… را بر ما فرض کرده است.
وی ادامه داد: خداوند نماز پنج‌وقت را فرض قرار داده است، اما شیطان می‌گوید: نماز نخواندی مهم نیست، دروغ نگو و به مردم خدمت کن. این‌ها ربطی به هم ندارند؛ بلکه خدمت به مردم و دروغ نگفتن نیز وظیفه‌ی ماست و نماز هم وظیفه‌ای دیگر و فرض الهی است. خداوند می‌فرماید: برای رسیدن به بهشت و رضای من، نماز بر تو فرض است. در قضاوت و سخنان خود دقت کنیم؛ شیطان دشمنی حیله‌گر است.
مولوی مؤمن تصریح کرد: سومین مورد برای تقویت تقوا، بررسی اعمال و ترک آن‌چه خداوند نهی کرده است، می‌باشد. رمضان فرصتی مناسب برای کسانی است که در عمل ضعیف و سست هستند؛ با توجه به این‌که خداوند ثواب هر عمل را هفتاد برابر قرار داده است در رمضان تمرین کنیم تا اگر در عمل ضعف داریم، بر نفس خود فشار آوریم تا به کامیابی ابدی برسیم.
مدرس حوزه علمیه احناف خواف افزود: ما در دنیا رنج‌های مختلفی را تحمل می‌کنیم؛ در معدن کار می‌کنیم، در دامداری رنج می‌بریم، کشاورزی می‌کنیم و یک‌سال فرزند خود را برای قبولی در کنکور و درس خواندن محدود می‌کنیم؛ پس برای قبولی نزد خدا نباید زحمت کشید؟ رمضان ماه صبر و مشقت است و نَفسِ سرکش را باید به زور به مسجد آورد.
سخنران نماز جمعه شهر خواف خاطرنشان کرد: چهارمین مورد، دقت و توجه به اخلاقیات است. ما در اخلاقیات مشکلات فراوانی داریم. شاید با خود بگوییم به دیگران سلام می‌کنیم، دزدی نمی‌کنیم و… اما آیا نسبت به کسی که ثروت بیش‌تری دارد حسد در ما نیست؟ آیا نسبت به کسی که از نظر مالی ضعیف‌تر است تکبر در ما نیست؟ آیا ریا و خودنمایی در ما نیست؟ آن حسود بدبختی که مال خود را به جادوگر می‌دهد تا او کفر کند و خانواده‌ای را از هم بپاشد یا انسانی را بیچاره کند، چگونه می‌خواهد سعادتمند شود؟ دزدیدن صد میلیون جرمش بیش‌تر است یا این کار؟
ایشان بیان داشت: یکی از شعائر مهم و فراگیر جهان اهل سنت در ماه رمضان، نماز تراویح است. نماز تراویح را هیچ صحابه‌ای، حتی حضرت عمر فاروق(رض)، ابداع و اختراع نکرده است. حضرت ابوبکر(رض) می‌فرماید: من متبع رسول‌الله(ص) هستم و مبتدع نیستم. هر کاری که خلفای راشدین انجام دادند، ریشه‌ای از آن در عمل پیامبر(ص) بوده و ایشان آن را اجرا کرده‌اند. پیامبر(ص) نیز به آنان اطمینان داشته‌اند و فرمودند: بر شما لازم است سنت منِ محمد(ص) و خلفای راشدین پس از من را بگیرید و به آن چنگ بزنید و با دندان محکم نگه دارید.
مولوی مؤمن افزود: آیا نماز تراویح ریشه‌ای در عملکرد پیامبر(ص) دارد؟ بله، دارد. پیامبر(ص) می‌فرمایند: هرکس رمضان را قیام کند، از روی ایمان و اخلاص برای الله تعالی، تمام گناهان گذشته‌اش آمرزیده می‌شود. حال قیام شب چیست؟ غیر از تراویح چه عبادتی در رمضان وجود دارد؟ پس منظور از قیام، همین نماز تراویح است. حدیث دیگری از حضرت عایشه(رض) نقل شده است که می‌فرماید: پیامبر(ص) در یکی از شب‌های ماه رمضان در مسجد شروع به نماز تراویح کردند و عده‌ای به ایشان اقتدا کردند. شب بعد مردم بیش‌تری آمدند و پیامبر(ص) به امامت خود نماز را به جماعت خواندند. شب سوم یا چهارم که جمعیت بسیار زیاد شد، پیامبر(ص) از خانه بیرون نیامدند. فردای آن روز فرمودند: می‌دانستم که شما برای نماز جمع شده‌اید، اما ترسیدم جماعت نماز تراویح بر شما فرض شود و نتوانید آن را انجام دهید؛ بنابراین دستور دادم در خانه بخوانید و خود ایشان نیز در خانه می‌خواندند.
مدرس حوزه علمیه احناف خواف گفت: این‌که پیامبر(ص) ابتدا نماز را با جماعت آغاز کردند، نشان می‌دهد جماعت خواندن کار پسندیده‌ای است، و این‌که آن را ترک کردند به معنای ترک اصل نماز نبود، بلکه برای جلوگیری از فرض شدن آن بر امت بود. پس از آن، مردم به صورت گروه‌های کوچک نماز را اقامه می‌کردند تا زمان حضرت عمر(رض) که فرمودند: پیامبر(ص) نماز را با جماعت آغاز کردند و علت ترک نیز مشخص بود؛ اکنون که وحی پایان یافته است، یک جماعت برای مردان و یک جماعت برای زنان تعیین شود.
سخنران نماز جمعه خواف ادامه داد: درباره بیست رکعت تراویح باید گفت هنگامی که حضرت عمر(رض) دیدند از بعد از عشا تا نزدیک سحر نماز طولانی خوانده می‌شود، فرمودند نمازهای بسیار طولانی برای امت سنگین است؛ بنابراین بیست رکعت تعیین کردند تا معیاری برای امت باشد و در هر چهار رکعت استراحت کنند. تمام صحابه این کار را تأیید کردند. کاری که خلیفه راشد بر اساس عملکرد پیامبر(ص) انجام دهد و همه صحابه آن را تأیید کنند، پس از قرآن و سنت، قوی‌ترین دلیل در شریعت اسلام است. پس از ایشان نیز هر چهار امام اهل سنت گفته‌اند: نماز تراویح بیست رکعت، سنت مؤکده و به جماعت در مسجد است. از گذشته نیز در حرمین شریفین بیست رکعت خوانده می‌شده است. حال، تغییرات زمان کرونا به دلیل تخفیف در نماز یا تصمیم حکومتی یا نظر علمای منطقه‌ای، نمی‌تواند اجماع صحابه و ائمه مجتهدین را تغییر دهد. همچنین علمای جنوب ایران که شافعی هستند، اطلاعیه‌ای صادر کردند که ماه رمضان از روز پنجشنبه آغاز می‌شود و تعداد رکعات تراویح بیست رکعت است.